Andrzej
Szewczyk w świetle reflektorów Odkryj ,, Dzieło sztuki jest lustrem, w którym odbija się świat
Andrzej Szewczyk Więcej o
artyście

Dokonania Szewczyka bywają przyrównywane do prawosławnej tradycji pisania ikon i rosyjskiej etymologii słowa „malarstwo” – żywopis (ros. живопись) odwołującej się do malarstwa jako żywego zapisu życia. Katarzyna Piskorz Karol Sienkiewicz

Marta Smolińska
akie pojęcia jak biblioteka, ikona, kopiowanie, książka, księga, slist, pisanie, manuskrypt, czy tekst na stałe weszły do słownika sztuki Andrzeja Szewczyka. Interesował go język nie tylko jako narzędzie komunikacji, ale jako absolut, od którego pochodzi wszystko. „Na początku było słowo”. Szewczyk bywał porównywany do mistyka i filozofa, fzafascynowanego literaturą, poezją oraz różnymi rodzajami duchowości – chrześcijańską, buddyjską, dalekowschodnią.

Siła
wzoru Malarstwo wałkiem Było to mechaniczne odciskanie istniejących wzorów (np. wałek „w palmy”, wałek „w picassy”). Nie było to ani projektowanie, ani podejmowanie decyzji artystycznych. Wiesław Borowski W tym pozornym nieskomplikowaniu metody przejawia się ten sam wątek: odrodzenie malarstwa. Wiesław Borowski Marek Meschnik Realizacje te – głównie z lat siedemdziesiątych – nawiązują do znanych Szewczykowi z młodości lat spędzonych w Szopienicach i Katowicach, wnętrz śląskich mieszkań, których ściany pokryte były deseniami, seryjnymi wzorami mechanicznie powtarzanych wałków wziętych z zasobu malarzy pokojowych.

Teksty ołówkowe i pistacjowe keyboard_arrow_down Koncept tworzenia

Prace pochodzące z cyklu Erotyki łączy użyty materiał – łupiny orzechów pistacjowych. Szewczyk zapisywał pistacjami okładki ksiąg, stare drewniane deski do prasowania, pudełka po cygarach i użyte koperty. Krzysztof Morcinek

Tadeusz Sławek Łupina przytwierdzona do kartki papieru w towarzystwie innych łupin zostaje użyta jako litera współtworząca pewien tekst. Nie sposób oddzielić funkcji łupiny od roli „osłony”, „futerału” chroniącego „prawdę owocu” i „znaczenie” tekstu.

Tusz i atrament nanoszone na papier pędzlem i piórem – to klasyczny warsztat pisania. Ścinek ołówkowej kredki to już coś więcej. Jan Trzupek

uniwersalny. Zestrugane ołówki i kredki traktował też jako transfigurację liter, które może czytać każdy, bo użyty w nich alfabet ma charakter Anda Rottenberg

Sztuka pisania Pomniki listów Franza Kafki do Felicji Bauer i „Diariusze” Prace w ołowiu rozpocząłem jesienią 1981 roku. Wynikała ze wzruszeń listami Franza Kafki do Felicji Bauer. Miało to być pismo absolutne. Zamierzałem zrobić duże stele z dębu i faszerować je równymi rzędami pisma ołowiem. Pisma smutnego, pisma wewnętrznego. Andrzej Szewczyk Kompulsywność, erotyzm i cielesność zdań Kafki zastaje „przelana” w ołów. Marta Smolińska Szewczyk metalowe plamy „zatwierdzał” odciskiem stempla, świadom, że “druk” – to właśnie „nacisk”. Jan Trzupek Andrzej Szewczyk gorącym ołowiem stemplował dębowe deski, by oddać ciężar słów jakimi zapisane były listy Franza Kafki do Felicji Bauer. Anda Rottenberg

Plamy tworzące „Manuskrypty alchemiczne” przybierają różne kształty. Przypominają języki ognia, kałuże, kleksy, są uporządkowane lub niezależne niczym wyspy Andrzej Szewczyk Krzysztof Morcinek Manuskrypty alchemiczne To emocje tuszem na kartkach starej encyklopedii chemicznej. Czarny tusz na druku to jakby zbuntowały się słowa, zbuntowała się czerń słów – czerń opuściła słowa. Ta praca jest dla mnie alchemiczna.

Tryptyki Szewczyka tytułowane następującymi po sobie miesiącami dzięki zastosowaniu naturalnych materiałów emanują niezwykłą intymnością oraz zmysłowością. „Marzec, kwiecień, maj”
„Czerwiec, lipiec, sierpień” Katarzyna Piskorz Tryptyki

Przy obcowaniu z tymi dziełami nasza podmiotowość staje się pod znakiem zapytania, nagle uzmysławiając sobie materialna obecność ciała i jej śmiertelność. Zbrązowiałe plamy krwi zostały czule otoczone ołówkowymi liniami, aniczym pierścieniami czy wyspami. Marta Smolińska Marta Smolińska

Podpisy do zdjęć: 1. Zdjęcie autorstwa Stanisława Wenglorza Podpisy do cytatów: 1. Rozmowy o sztuce. Jaromir Jedliński rozmawia z Andrzejem Szewczykiem, [w:] „Andrzej Szewczyk.… calamum in mente tinquebat… …pióro maczał w umyśle”, Galeria Sztuki Współczesnej BWA w Katowicach, Galeria Bielska BWA w Bielsku Białej, Katowice – Bielsko-Biała 1996, s. 8
2. K. Piskorz, „Roma Hałat | Andrzej Szewczyk. Powtórzyć | Przypomnieć”, Fundacja Sztuk Dwie, Warszawa 2023, s. 9
3. K. Sienkiewicz, „Andrzej Szewczyk” dla culture.pl: https://culture.pl/pl/tworca/andrzej-szewczyk
4. M. Smolińska, „Szewczyk(i) z kolekcji Simulart: czyli o namiętnym kolekcjonowaniu twórczości artysty, który nienawidził słowa twórczość”, [w:] Słowa nasycone doświadczeniem. Andrzej Szewczyk z kolekcji Simulart”, Państwowa Galeria Sztuki w Sopocie, Sopot 2020. Podpisy do zdjęć: 1. Andrzej Szewczyk, Bez tytułu, z cyklu “Malarstwo”, niedatowany, akryl/karton, 70 x 100 cm, for. Błażej Pindor Podpisy do cytatów: 1. M. Meschnik, [w]: „Andrzej Szewczyk 1950-2001: prace z kolekcji współczesnej sztuki polskiej Muzeum Górnośląskiego”, oprac. M. Meschnik, Muzeum Górnośląskie, Bytom 2007, s. 7
2. W. Borowski, [w]: „Andrzej Szewczyk 1950-2001: prace z kolekcji współczesnej sztuki polskiej Muzeum Górnośląskiego”, oprac. M. Meschnik, Muzeum Górnośląskie, Bytom 2007, s. 20.
3. W. Borowski, [w]: „Andrzej Szewczyk 1950-2001: prace z kolekcji współczesnej sztuki polskiej Muzeum Górnośląskiego”, oprac. M. Meschnik, Muzeum Górnośląskie, Bytom 2007, s. 20. Podpisy do zdjęć: 1. Andrzej Szewczyk, „Pod wulkanem”, 1995-1996, akryl, łupiny pistacji/deska, 190 x 25 x 4 cm, fot. Marcin Koniak
2. Andrzej Szewczyk, „Erotyk”, 1995, wosk, ścinki ołówków/deska, 190 x 20 x 5 cm, fot. Marcin Koniak
3. Andrzej Szewczyk, Bez tytułu, 1987, papier, ołówki, 48 x 53 cm, fot. Błażej Pindor
4. Andrzej Szewczyk, Bez tytułu, lata 80. XX w., papier, dykta, ołówki, 24 x 35 cm, fot. Błażej Pindor
5. Andrzej Szewczyk, Bez tytułu, niedatowany, papier, ołówki, 35 x 24 cm, fot. Błażej Pindor Podpisy do cytatów: 1. K. Morcinek, „W poszukiwaniu argumentu”, [w]: „Andrzej Szewczyk: artysta jest argumentem”, red. J. Legoń, Galeria Bielska BWA, Bielsko-Biała 2022, s. 38
2. T. Sławek, „Bez. Teksty pistacjowe…”, [w]: „Andrzej Szewczyk 1950-2001: prace z kolekcji współczesnej sztuki polskiej Muzeum Górnośląskiego”, oprac. M. Meschnik, Muzeum Górnośląskie, Bytom 2007, s. 208
3. J. Trzupek, „Całość fragmentu”, [w]: „Andrzej Szewczyk: artysta jest argumentem”, red. J. Legoń, Galeria Bielska BWA, Bielsko-Biała 2022, s. 82
4. A. Rottenberg, Ku czemu wszystko ciąży?, „Atlas Sztuki” nr 87, 2017, s. 7 Podpisy do zdjęć: 1. 1. Andrzej Szewczyk, Bez tytułu, z cyklu „Pomniki listów F. Kafki do F. Bauer”, 1981-1984, ołów, drewno, 26 x 15 x 5 cm, fot. Błażej Pindor Podpisy do cytatów: 1. A. Szewczyk, „A propos Pomników listów Franza Kafki do Felicji Bauer”, [w]: „Andrzej Szewczyk. Biblioteka – Bazylika”, Galeria Krzysztofory, Kraków 1989-1990
2. cytat za: K. Sienkiewicz, „Andrzej Szewczyk. Pomnik listu F. Kafki do F. Bauer” dla culture.pl: https://culture.pl/pl/dzielo/andrzej-szewczyk-pomnik-listu-f-kafki-do-f-bauer
3. M. Smolińska, „Szewczyk(i) z kolekcji Simulart: czyli o namiętnym kolekcjonowaniu twórczości artysty, który nienawidził słowa twórczość”, [w:] Słowa nasycone doświadczeniem. Andrzej Szewczyk z kolekcji Simulart”, Państwowa Galeria Sztuki w Sopocie, Sopot 2020.
4. J. Trzupek, „Całość fragmentu”, [w]: „Andrzej Szewczyk: artysta jest argumentem”, red. J. Legoń, Galeria Bielska BWA, Bielsko-Biała 2022, s. 82 Podpisy do zdjęć: 1, 2, 3. Andrzej Szewczyk, Bez tytułu, z cyklu “Manuskrypty alchemiczne”, technika mieszana, papier, 26 x 17,5 cm Podpisy do cytatów: 1. List Andrzeja Szewczyka do Wiesława Borowskiego, 4.10.1983 r., rkps, archiwum Galerii Foksal. Cytat za: K. Morcinek, „W poszukiwaniu argumentu”, [w]: „Andrzej Szewczyk: artysta jest argumentem”, red. J. Legoń, Galeria Bielska BWA, Bielsko-Biała 2022, s. 32
2. K. Morcinek, „W poszukiwaniu argumentu”, [w]: „Andrzej Szewczyk: artysta jest argumentem”, red. J. Legoń, Galeria Bielska BWA, Bielsko-Biała 2022, s. 32 Podpisy do zdjęć: 1. Andrzej Szewczyk, „Marzec, kwiecień, maj” – tryptyk, 1995, ołówek, krew/papier, 39,6 x 29,6 cm (wymiary każdej pracy), fot. Paweł Bobrowski
2. Andrzej Szewczyk, „Czerwiec, lipiec, sierpień” – tryptyk, 1996, ołówek, sperma, krew/papier, 37 x 27,5 cm (wymiary każdej pracy), fot. Paweł Bobrowski Podpisy do cytatów: 1. K. Piskorz, „Roma Hałat | Andrzej Szewczyk. Powtórzyć | Przypomnieć”, Fundacja Sztuk Dwie, Warszawa 2023, s. 7.
2. M. Smolińska, „Szewczyk(i) z kolekcji Simulart: czyli o namiętnym kolekcjonowaniu twórczości artysty, który nienawidził słowa twórczość”, [w:] Słowa nasycone doświadczeniem. Andrzej Szewczyk z kolekcji Simulart”, Państwowa Galeria Sztuki w Sopocie, Sopot 2020.
3. M. Smolińska, „Szewczyk(i) z kolekcji Simulart: czyli o namiętnym kolekcjonowaniu twórczości artysty, który nienawidził słowa twórczość”, [w:] Słowa nasycone doświadczeniem. Andrzej Szewczyk z kolekcji Simulart”, Państwowa Galeria Sztuki w Sopocie, Sopot 2020.